Mới đây, Bệnh viện Chợ Rẫy tiếp nhận cứu chữa nữ bệnh nhân V.T.H (47 tuổi) bị biến chứng nặng sau làm đẹp thẩm mỹ. Trước đó, chị H. đến một bệnh viện thẩm mỹ ở quận Tân Bình (TP HCM) để hút mỡ, tạo hình thành bụng.
Rất dễ bị biến chứng
Theo chị H., tại đây, chị được xét nghiệm tổng quát, thực hiện cận lâm sàng, khám tiền mê, hội chẩn trước phẫu thuật và sau hơn 4 giờ phẫu thuật, được rút nội khí quản, tiếp tục theo dõi. Tuy nhiên, hơn một ngày sau, chị H. than mệt, khó thở, diễn tiến nặng dần. Bệnh viện này đã kích hoạt báo động đỏ nội viện, liên hệ đề nghị hỗ trợ chuyên môn từ Bệnh viện Chợ Rẫy, đồng thời chuyển sang đây cấp cứu. Đây chỉ là ca điển hình trong nhiều trường hợp biến chứng sau hút mỡ xảy ra gần đây.
Thêm một phụ nữ suýt chết sau hút mỡ bụng
PGS-TS-BS Phạm Hiếu Liêm, Trưởng Bộ môn Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ Trường ĐH Y khoa Phạm Ngọc Thạch và Trường ĐH Y Dược TP HCM, cho biết ở Việt Nam, xuất hiện tình trạng các cơ sở thẩm mỹ hoạt động trái phép, bác sĩ tay ngang chưa được đào tạo bài bản, chưa có chứng chỉ hành nghề... nhưng vẫn quảng cáo để thực hiện phổ biến các phẫu thuật thẩm mỹ, trong đó có hút mỡ bụng.
Hút mỡ bụng có thể xảy ra những biến chứng, trong đó quan trọng nhất là thuyên tắc tĩnh mạch chi dưới bởi phải nằm trong khoảng thời gian kéo dài từ 3-4 giờ khiến mạch máu chi dưới bị nghẽn hình thành cục máu đông. Đến khi vận động trở lại, cục máu đông sẽ di chuyển trong máu. Nếu di chuyển đến tim, não có thể gây đột quỵ; đến phổi gây suy hô hấp, ngưng thở...
Theo BS Liêm, nguyên nhân xảy ra biến chứng thường do thuyên tắc. Bởi khi gây mê, tất cả tĩnh mạch trong cơ thể giãn ra, mạch máu giãn kết hợp nằm lâu, bơm thuốc vào bụng gây chèn ép vùng bụng nên máu dễ đọng lại đi ngược vào các cơ quan khác. Phần lớn tử vong là do những biến chứng này.
Ngoài ra, còn do thuyên tắc mỡ. Vì khi hút, mỡ vào mạch máu sau đó đi lên các cơ quan của cơ thể gây thuyên tắc. Biến chứng này xảy ra khi hút quá nhiều mỡ, động tác thủ thuật rất thô bạo. "Không chỉ hút mỡ bụng mà còn có hút mỡ cánh tay, lưng, đùi. Theo cơ chế chung, khi hút mỡ những vùng này vẫn có thể xảy ra biến chứng, song vì thời gian thực hiện nhanh nên ít xảy ra hơn so với vùng bụng" - bác sĩ Liêm cảnh báo.
![14-anh-chot-14-8-1723644626981702357634-1723689785666-17236897857942045070698.jpg](https://afamilycdn.com/150157425591193600/2024/8/15/14-anh-chot-14-8-1723644626981702357634-1723689785666-17236897857942045070698.jpg)
Phẫu thuật hút mỡ phải thực hiện trong bệnh viện và người làm phải là bác sĩ có chuyên môn, tay nghề bài bản. (Ảnh do bác sĩ cung cấp)
Chớ nên phó thác tính mạng
Theo tìm hiểu của phóng viên, hiện trên mạng xã hội quảng cáo tràn lan nhiều công nghệ hút mỡ hiện đại như sử dụng sóng siêu âm (UAL), sử dụng tia nước bắn tế bào mỡ (WAL), sử dụng tia laser (LAL) hay dùng tia RS đánh tan mỡ... Tuy nhiên, thực tế những công nghệ này chỉ để quảng cáo, việc ứng dụng cho người bệnh là rất ít. 10 bác sĩ chỉ khoảng 2 bác sĩ chân chính thực hiện. Bởi để sử dụng các công nghệ này tốn kém nhiều thời gian, chi phí. Ví dụ, để đầu tư máy UAL mất khoảng 4-5 tỉ đồng...
Trong khi đó, giá quảng cáo chỉ vài triệu đồng. Vì vậy, khi bệnh nhân nằm lên bàn phẫu thuật có thể bác sĩ chỉ thực hiện phương pháp cổ điển cách đây gần 1 thế kỷ. Tức là, bác sĩ sẽ sử dụng một dung dịch trương phồng, trong dung dịch này có thuốc tê, thuốc co mạch và nước muối sinh lý. Đầu tiên, bác sĩ sẽ tiêm dung dịch này vào bụng cho tế bào mỡ căng lên. Sau đó, đưa công cụ áp lực âm để hút mỡ ra.
BS Liêm cho biết có một thực tế nhiều trường hợp gặp phải khi làm đẹp là không biết rõ về người thực hiện phẫu thuật cho mình. Nếu xảy ra sự cố thì không rõ ai là người chịu trách nhiệm.
Để tránh những biến chứng, trước khi phẫu thuật, bác sĩ phải gặp người bệnh để khám, khai thác bệnh sử kỹ lưỡng. Sau đó, chỉ định hàng loạt xét nghiệm tiền phẫu như xét nghiệm máu, đánh giá tình trạng mỡ, siêu âm bụng để kiểm tra loại trừ thoát vị thành bụng... Sau khi khi có kết quả phải hội chẩn tiếp với bác sĩ gây mê hồi sức để đánh giá bệnh nhân có đủ điều kiện thực hiện phẫu thuật hay không. Đặc biệt lưu ý, khi phẫu thuật hút mỡ thì buộc phải vào bệnh viện.
"Trước khi thực hiện hãy nên phải là khách hàng thông minh. Lựa chọn cơ sở uy tín, được bác sĩ có tay nghề tư vấn, trực tiếp phẫu thuật và cung cấp số điện thoại để hỗ trợ chăm sóc sau phẫu thuật, đồng thời đồng hành đến suốt đời với khách hàng" - bác sĩ Liêm khuyến cáo.
Theo PGS-TS-BS Đỗ Quang Hùng, Phó Chủ tịch Hội Thẩm mỹ TP HCM, khi làm phẫu thuật bắt buộc phải được tầm soát kỹ như: Tầm soát huyết khối, đo huyết khối tĩnh mạch với người trên 40 tuổi… vì đây là nguyên nhân dễ dẫn đến biến chứng gặp phải.
Người dân nên lựa chọn các cơ sở thẩm mỹ được sự cấp phép của Sở Y tế, các bác sĩ có tay nghề chuyên môn cao có giấy chứng chỉ hành nghề, có kinh nghiệm. Không nên tin bất kỳ quảng cáo nào trên mạng, hãy đến thực tế tại cơ sở, không tin vào những lời quảng cáo mỹ miều, chỉ là tiền mất tật mang.
"Hiện nay, có hàng ngàn cơ sở thẩm mỹ, spa chỉ thực hiện chức năng chăm sóc da nhưng lại lạm dụng thực hiện luôn các thủ thuật làm đẹp khác… rất khó quản lý. Để hạn chế được các cơ sở phẫu thuật thẩm mỹ "dỏm" nên giao cho UBND phường, xã chịu trách nhiệm trên địa bàn, phải có sự cố vấn của y tế phường, quận" - lãnh đạo Hội Thẩm mỹ TP HCM đề nghị.
Các bác sĩ khuyên để giảm mỡ thừa khu trú và mỡ nội tạng nên có chế độ ăn hợp lý, uống nhiều nước, bổ sung nhiều rau, củ quả, thực phẩm giàu dinh dưỡng như ức gà, cá, các loại đậu... hạn chế đồ ăn gia vị quá đậm đà. Đặc biệt không ăn đồ ăn chế biến sẵn, các chất kích thích hay nước có gaz... Không được bỏ bữa, nhịn ăn vì việc nhịn ăn không đem đến hiệu quả lâu dài mà còn gây tác dụng ngược khiến chúng ta ăn nhiều hơn và khó kiểm soát cân nặng hơn. Ngoài ra, nên kiên trì tập luyện thể thao, tránh tập quá mức, sai tư thế gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe và vóc dáng.
Không phải ai cũng được hút mỡ
Một số người chống chỉ định không thể thực hiện phẫu thuật hút mỡ như béo phì (chỉ số BMI trên 35); mắc một số bệnh lý nội khoa như đái tháo đường, huyết áp... Cần lưu ý hút mỡ không phải giảm cân mà là để tạo đường nét tay, bụng, đùi... gọn hơn. Theo khuyến cáo, lượng mỡ hút ra chỉ khoảng 7% trọng lượng cơ thể. Ví dụ, một người 50 kg hút khoảng 3,5 lít mỡ. Để có quá trình trở lại bình thường phải mất từ 1-3 tháng.