Yann LeCun chê tỷ phú 9x Alexandr Wang 'thiếu kinh nghiệm'

"Cậu ấy học hỏi nhanh và muốn biết những gì mình chưa biết", Yan LeCun, cựu lãnh đạo AI của Meta và là một trong những người đặt nền móng cho trí tuệ nhân tạo hiện đại, nói với Financial Times khi nhắc đến Alexandr Wang, nhà đồng sáng lập "đội quân nhãn dán" Scale AI và hiện lãnh đạo đội ngũ "siêu trí tuệ" của Meta. "Nhưng cậu ấy không có kinh nghiệm về nghiên cứu, ví dụ cách tiến hành và thực hành nghiên cứu, những gì sẽ hấp dẫn hoặc gây khó chịu đối với một nhà nghiên cứu".

Alexandr Wang (trái) và Yann LeCun. Ảnh: TED/X/Yann LeCun

Hồi tháng 6/2025, Mark Zuckerberg, CEO Meta, tuyên bố thành lập nhóm siêu trí tuệ Meta Superintelligence Labs (MSL), sau khi mua số cổ phần trị giá 14,3 tỷ USD của Scale AI và lôi kéo Wang, từng là tỷ phú tự thân trẻ nhất thế giới, về dẫn dắt mảng này. Cuộc tái cấu trúc khiến Yann LeCun, 66 tuổi, từ vị trí nhà khoa học trưởng về AI của Meta trở thành cấp phó của Wang. Sau hơn 4 tháng, ông quyết định nghỉ việc.

LeCun cho biết Wang không thực sự chỉ đạo ông. "Bạn không thể bảo một nhà nghiên cứu phải làm gì," LeCun nói. "Chắc chắn bạn không thể yêu cầu một nhà nghiên cứu như tôi sẽ phải làm gì".

Trước khi rời Meta, LeCun nhiều lần đánh giá các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) hiện nay hữu ích nhưng không có tiềm năng thông minh như người, thậm chí chưa đạt mức độ thông minh của một con mèo. Ông cho rằng lĩnh vực AI đang bị thổi phồng quá mức, đặc biệt với cuộc đua phát triển mô hình LLM.

Trong phỏng vấn, LeCun cũng nói Mark Zuckerberg ủng hộ quan điểm của ông về tương lai trí tuệ nhân tạo, nhưng những nhân sự cấp cao vừa được tuyển dụng thì không. "Tôi chắc chắn có nhiều người ở Meta, gồm cả Wang, muốn tôi đừng nói với cả thế giới rằng LLM về cơ bản là ngõ cụt khi hướng đến siêu trí tuệ", ông tiếp tục. "Nhưng tôi không thay đổi suy nghĩ của mình chỉ vì một vài người cho rằng tôi sai. Tôi không sai. Sự chính trực của tôi với tư cách là một nhà khoa học không cho phép tôi làm điều này".

LeCun gia nhập Meta năm 2013, đứng đầu bộ phận Nghiên cứu trí tuệ nhân tạo cơ bản (FAIR) - nhóm đã tạo ra mô hình nguồn mở đầu tiên của Meta mang tên Llama - và là nhà khoa học trưởng về AI của công ty. Tuy nhiên, sau thế hệ đầu tiên, ông không tiếp tục tham gia phát triển các phiên bản Llama tiếp theo.

Theo LeCun, sau khi ông không còn tham gia phát triển Llama, Zuckerberg trở nên thất vọng vì mô hình tiến triển không như mong đợi. Thậm chí, nhóm phụ trách "gian lận" một số kết quả khi công bố Llama 4 năm ngoái. Lúc đó, Meta bị chỉ trích vì có khả năng thao túng kết quả các bài kiểm tra hiệu năng. Sự việc đã khiến Zuckerberg "mất niềm tin" vào đội ngũ AI cũ và tiến hành ráo riết tuyển dụng, từ đó thành lập MSL.

"Mark thực sự rất buồn và về cơ bản, ông ấy đã mất niềm tin vào những người có liên quan đến sự việc" LeCun nói. "Vì thế, Mark đã gạt bỏ toàn bộ bộ phận AI phát triển Llama cũ sang một bên".

LeCun hiện thành lập công ty mới mang tên Advanced Machine Intelligence (AMI Labs), theo đuổi Mô hình Thế giới (World Model). Đây được xem là giải pháp thay thế LLM, trong đó AI cố gắng "hiểu" môi trường (tức thế giới) và mô phỏng các kịch bản nhân - quả, đưa ra tình huống giả định nhằm dự đoán kết quả. Những chuyên gia như LeCun tin đây là câu trả lời cho vấn đề "ảo giác" trong cấu trúc của LLM, nghĩa là World Model không bịa đặt thông tin vì bản chất của chúng là "phi xác định", tức có khả năng sáng tạo.

AMI Labs đang tìm cách huy động khoảng 600 triệu USD, qua đó được định giá 3,5 tỷ USD. Theo TechCrunch, xét đến số tiền mà các quỹ đầu tư mạo hiểm đang rót vào startup do các nhà khoa học AI hàng đầu thành lập, đây không phải con số quá cao. Chẳng hạn, Thinking Machines Lab của cựu CTO OpenAI Mira Murati được định giá 12 tỷ USD trong vòng gọi vốn ban đầu năm ngoái; hay Safe Superintelligence (SSI) của cựu nhà khoa học trưởng OpenAI Ilya Sutskever cũng huy động hàng tỷ USD sau thành lập.

Bảo Lâm (theo Financial Times, Business Insider, TechCrunch)