Trở về nhà sau cuộc nhậu cùng bạn bè, anh Wang (ngoài 40 tuổi) thấy vợ đang quát con vì kết quả bài kiểm tra không như ý. Anh bênh con, khiến hai vợ chồng nổ ra tranh cãi. Giữa đỉnh điểm cơn giận dữ, người đàn ông đột ngột cảm thấy một cơn đau nhói như xé toạc lồng ngực, mồ hôi vã ra như tắm và bàn chân trái bắt đầu tê dại. Gia đình vội gọi cấp cứu đưa anh đến bệnh viện địa phương. Kết quả kiểm tra cho thấy huyết áp của Wang tăng vọt lên trên 200 mmHg, hình ảnh CTA xác nhận anh gặp tình trạng bóc tách động mạch chủ (aortic dissection), tính mạng gặp nguy hiểm, theo The Paper ngày 6/1.
Bệnh nhân vốn có tiền sử cao huyết áp nhưng uống thuốc không đều, khiến chỉ số này không được kiểm soát tốt. Sau khi được chuyển đến Bệnh viện Nhân dân tỉnh Chiết Giang, bác sĩ Lu Weiqin, Phó trưởng khoa Ngoại mạch máu, cho biết động mạch chủ của bệnh nhân bị xé rách từ động mạch dưới đòn trái xuống tận động mạch chậu với tổng chiều dài gần 40 cm. Vết rách diện rộng này ảnh hưởng đến các mạch máu nhánh nuôi dưỡng gan, lách, dạ dày, thận và chi dưới. Nếu không phẫu thuật ngay, các nội tạng có nguy cơ hoại tử hoàn toàn do thiếu máu.
Ảnh minh họa: AdobeStock
Bệnh viện đã kích hoạt "luồng xanh" ưu tiên để đội ngũ của giáo sư Jiang Jinsong và bác sĩ Lu Weiqin mổ cấp cứu. Ê kíp đã sử dụng phương pháp can thiệp nội mạch xâm lấn tối thiểu để đưa giá đỡ (stent graft) vào chính xác vị trí tổn thương ở động mạch chủ, che phủ vết rách mạch máu, tái tạo dòng máu, giành lại sự sống cho bệnh nhân. Sau ca mổ, anh Wang không còn cơn đau ngực và cảm giác ở chân cũng dần hồi phục.
Theo bác sĩ Lu Weiqin, tình trạng bóc tách động mạch chủ diện rộng xảy ra với bệnh nhân trên "nếu không được xử lý kịp thời có thể dẫn đến xuất huyết ồ ạt, thiếu máu cục bộ, thậm chí gây tử vong do tạng bị ngưng cấp máu hoặc mạch máu vỡ bất cứ lúc nào". Ông cũng cho biết thêm phẫu thuật can thiệp xâm lấn tối thiểu có thể nhanh chóng đóng kín vết rách với tổn thương nhỏ, đặc biệt phù hợp cho những người bị bóc tách động mạch chủ type B cấp tính và diện rộng như trường hợp anh Wang.
Giáo sư Jiang Jinsong giải thích động mạch chủ là mạch máu lớn nhất trong cơ thể con người, kết nối trực tiếp với tim và chịu áp lực cực kỳ cao. Bóc tách động mạch chủ là tình trạng lớp nội mạc của thành mạch bị rách, khiến dòng máu tràn vào lớp giữa của thành mạch máu, xé toạc nó ra và tạo thành "hai lòng mạch: lòng thật và lòng giả". Một khi lớp màng ngoài không còn chịu nổi áp lực và bị vỡ, máu sẽ phun ra ồ ạt, khiến tỷ lệ tử vong lúc này cao.
Ông cho biết cao huyết áp là nguyên nhân hàng đầu gây ra bóc tách động mạch chủ. Khi huyết áp không được kiểm soát, những cơn kích động cảm xúc, vận động quá sức hay gắng sức đột ngột giống như hành động "nhấn thêm ga" lên một mạch máu vốn đã quá tải, dễ dẫn đến việc xé rách thành mạch.
Vào mùa đông, khi các cuộc tụ họp gia tăng, việc lạm dụng rượu bia, thức khuya và những biến động tâm lý mạnh khiến huyết áp tăng vọt, dẫn đến các biến cố mạch máu nguy hiểm. Để phòng ngừa, các chuyên gia khuyến cáo người dân, đặc biệt là bệnh nhân cao huyết áp, tuân thủ chỉ định dùng thuốc của bác sĩ, không tự ý ngưng thuốc để giữ huyết áp luôn ổn định và ở mức an toàn.
Bác sĩ Jiang Jinsong nhắc nhở mọi người duy trì lối sống lành mạnh bằng cách ăn uống cân bằng, tập thể dục điều độ, chú trọng nghỉ ngơi hợp lý, tránh thức khuya và kiểm soát tốt các chỉ số về cân nặng, huyết áp cũng như mỡ máu. Ông cũng lưu ý tránh những biến động tâm lý quá mức, cố gắng giữ tâm thế bình thản, đồng thời uống rượu bia có chừng mực và không ăn quá no trong các buổi tiệc tùng. Nếu đột ngột xuất hiện cơn đau dữ dội ở vùng ngực, lưng hoặc cảm thấy tức ngực, người dân cần đi cấp cứu ngay lập tức.
Bình Minh (Theo The Paper)
