Cận cảnh Hàng Mã những ngày giáp Tết: Vắng bóng "nàng thơ" áo dài, khách Tây thích thú nhưng nhiều tiểu thương lại "ngồi chơi xơi nước"

Nếu như mọi năm, cứ độ 23 tháng Chạp trở đi, người ta phải "bơi" trong biển người ở Hàng Mã để sắm sửa, thì năm nay, một Hàng Mã rất khác đang hiện ra trước mắt người dân Thủ đô. Thực hiện lộ trình xây dựng phường "kiểu mẫu về trật tự văn minh đô thị", diện mạo khu phố cổ đã thay đổi ngoạn mục. Nhưng có lẽ, sự thay đổi của thời cuộc không chỉ nằm ở cái vỉa hè, mà còn nằm ở chính túi tiền và thói quen của người đi chơi Tết. 

Giữa sắc đỏ rực rỡ của đèn lồng và bao lì xì, người ta thấy vắng bóng những tà áo dài thướt tha "sống ảo", thay vào đó là những du khách nước ngoài tò mò và những người Hà Nội đi chợ với tâm thế "ngắm nhiều hơn mua".

Diện mạo mới của con phố "đỏ" nhất Hà Nội

Bước chân vào Hàng Mã những ngày giáp Tết 2026, cảm giác đầu tiên của nhiều người là sự… lạ lẫm. Cái lạ không đến từ những món đồ trang trí bởi sắc đỏ, vàng vẫn ngập tràn như thế mà đến từ không gian. Từ những ngày cuối tháng 11/2025, khi lực lượng chức năng bắt đầu ra quân thực hiện chiến dịch "giành lại vỉa hè", bộ mặt của con phố này đã dần thay đổi. Những mái che lụp xụp, những sạp hàng tràn xuống lòng đường vốn là "đặc sản" của sự lộn xộn nay đã được thu gọn vào trong khuôn khổ.

Năm nay, đi dạo chợ hoa Hàng Lược nối dài sang Hàng Mã, Hàng Rươi, người ta không còn phải len lỏi, tránh né xe cộ hay va vào hàng hóa. Các rào chắn mềm đã được định vị rõ ràng, phân chia ranh giới giữa nơi đi bộ và nơi kinh doanh. Xe máy vẫn được phép lưu thông, nhưng dòng chảy dường như chậm lại, trật tự hơn. Với những ai yêu thích sự văn minh, sạch sẽ, đây là một điểm cộng lớn. Khách du lịch nước ngoài có thể thong dong dạo bước, ngắm nghía những món đồ thủ công tinh xảo mà không sợ bị chèo kéo hay va quệt. Nhưng với những người hoài cổ, yêu cái sự ồn ã, chật chội "đến tắc thở" đặc trưng của chợ Tết phố cổ, thì sự ngăn nắp này lại có chút gì đó… thiêu thiếu.

Ký ức vàng son của chợ hoa lâu đời nhất Hà Thành

Nhắc đến Tết Hà Nội mà không nhắc đến chợ hoa Hàng Lược thì quả là thiếu sót lớn. Đây không chỉ là một cái chợ, mà là "hồn cốt" của Tết phố cổ. Ra đời từ những năm đầu thế kỷ 20, chợ hoa Hàng Lược là phiên chợ hoa lâu đời nhất Hà Nội, và đặc biệt chỉ họp đúng một lần trong năm, bắt đầu từ sau ngày ông Công ông Táo cho đến chiều 30 Tết. Ngày xưa, các cụ đi chợ hoa Hàng Lược không chỉ để mua một cành đào, cây quất, mà là để "thưởng" Tết. Cùng với Hàng Mã - con phố chuyên doanh hàng mã và đồ trang trí giấy nổi tiếng đất Kinh Kỳ, hai con phố này tạo nên một trục văn hóa tâm linh và mua sắm sầm uất bậc nhất.

Nếu như Hàng Lược mang vẻ đẹp thanh tao của hoa cỏ, thì Hàng Mã là nơi gửi gắm những ước vọng về sự may mắn, tài lộc thông qua màu sắc rực rỡ của đồ lễ. Sự giao thoa giữa hai con phố này từng tạo nên một bức tranh Tết sống động, nơi mà người ta có thể tìm thấy từ những món đồ chơi dân gian, câu đối đỏ cho đến những món đồ cổ nhuốm màu thời gian.

Sức mua "chạm đáy" và sự vắng bóng của những "nàng thơ"

Trở lại với thực tại năm 2026, dù không gian đã đẹp hơn, thoáng hơn, nhưng không khí mua bán lại trầm lắng đến lạ. Dù chưa chính thức nghỉ Tết, nhưng theo lệ thường, đây phải là thời điểm "hốt bạc" của tiểu thương. Thế nhưng, nhìn vào các gian hàng, người bán nhiều khi còn đông hơn người mua thực sự. Khách đến xem, cầm lên đặt xuống rồi lại đi. Nỗi lo về kinh tế dường như đang hiện hữu rõ rệt trong từng quyết định chi tiêu của người dân. Những món đồ trang trí cầu kỳ, đắt tiền ít được ngó ngàng, người ta chỉ tập trung vào những món đồ thiết yếu cho lễ ông Công ông Táo hay trang trí đơn giản.

Một điểm khác biệt rõ rệt nữa của năm nay là sự "mất hút" của các "nàng thơ". Nếu như mọi năm, cứ 10 người đi Hàng Mã thì có đến 7-8 cô gái xúng xính áo dài, mang theo đạo cụ để chụp ảnh check-in, biến con phố thành một studio khổng lồ, thì năm nay cảnh tượng ấy đã giảm đi đáng kể. Có lẽ xu hướng chụp ảnh đã dịch chuyển sang các không gian văn hóa khác như Phùng Hưng, Hoàng thành Thăng Long, hoặc đơn giản là giới trẻ đang thắt chặt chi tiêu cho các hoạt động giải trí. Bù lại, sự xuất hiện của khách du lịch quốc tế lại là điểm sáng, họ thích thú ghi lại những khoảnh khắc văn hóa đặc sắc mà không cần dàn dựng cầu kỳ.

Điều khiến nhiều người Hà Nội gốc tiếc nuối nhất năm nay có lẽ là khu vực ngã tư Hàng Lược – Hàng Mã. Nơi đây từng là "thiên đường" của những người mê đồ cũ, đồ cổ. Mọi năm, khu vực này bày bán la liệt từ lư đồng, bát sành, tiền xu cổ cho đến những chiếc đồng hồ cũ kỹ… tạo nên một nét chấm phá hoài niệm giữa phố phường hiện đại. Nhưng năm nay, dưới tác động của việc quy hoạch lại vỉa hè và có lẽ cả do kinh tế khó khăn, các gian hàng đồ cổ trở nên lác đác, thưa thớt. Những món đồ nhuốm màu thời gian nằm chỏng chơ, thiếu đi sự sôi động của những cuộc ngã giá, bình phẩm thường thấy.

Tết 2026 tại Hàng Mã đang kể một câu chuyện khác. Câu chuyện về một Hà Nội đang nỗ lực chuyển mình để văn minh hơn, nhưng cũng là câu chuyện về một cái Tết "tiết kiệm" và trầm lắng hơn trong lòng mỗi người.