Theo Bộ Công an, dự thảo Nghị quyết này đã đề xuất quyền lợi về sở hữu và quản lý danh tính số, trong đó mỗi công dân có một danh tính điện tử duy nhất gắn với tài khoản định danh điện tử quốc gia.
Với tài khoản định danh này, công dân được pháp luật bảo vệ, đồng thời có quyền quản lý, kiểm soát thông tin cá nhân của mình. Người dân cũng được yêu cầu chỉnh sửa, cập nhật thông tin không chính xác và chuyển dữ liệu của mình sang cơ quan, tổ chức cung cấp dịch vụ khác theo quy định của pháp luật.
Cũng tại dự thảo này quy định công dân có quyền theo dõi, biết dữ liệu cá nhân của mình được khai thác, sử dụng bởi các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan; được cung cấp phương thức để cho phép hoặc thu hồi việc chia sẻ dữ liệu; có quyền yêu cầu xóa dữ liệu cá nhân khi không còn mục đích sử dụng hoặc khi rút lại sự đồng ý, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Công dân số là cá nhân có tài khoản định danh điện tử, có năng lực số để khai thác, sử dụng dịch vụ công, làm việc, học tập, đóng góp dữ liệu và tham gia các hoạt động xã hội trên môi trường số một cách an toàn, có trách nhiệm và tuân thủ pháp luật. Ảnh minh họa
Đặc biệt, việc khai thác, sử dụng dữ liệu cá nhân nhạy cảm phải được sự đồng ý của công dân, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác.
Về quyền lợi được tiếp cận, sử dụng và hưởng lợi từ dịch vụ số, dự thảo Nghị quyết cũng nêu rõ mọi công dân được bảo đảm quyền tiếp cận, sử dụng dịch vụ số an toàn, thuận tiện, không phân biệt vùng miền, giới tính, độ tuổi, trình độ hay điều kiện kinh tế; mọi công dân được Nhà nước hỗ trợ các chính sách trong việc tiếp cận, sử dụng dịch vụ số.
Công dân được hưởng chính sách miễn, giảm phí, lệ phí, thuế khi sử dụng dịch vụ công trực tuyến và các dịch vụ số khác theo quy định của pháp luật; có quyền được phục vụ thông qua các dịch vụ công trực tuyến, cung cấp thông tin một lần duy nhất, bảo đảm thuận tiện, liên thông, được ưu tiên phục vụ theo nguyên tắc dịch vụ công trực tuyến trước.
Bên cạnh đó, công dân có quyền lợi được bảo vệ và an toàn trên môi trường số, cụ thể:
- Công dân được bảo vệ toàn diện trước các hành vi vi phạm pháp luật trên môi trường số;
- Công dân được tham gia các chương trình tuyên truyền, giáo dục, tập huấn, đào tạo về kỹ năng số, an toàn thông tin;
- Trẻ em được ưu tiên bảo vệ đặc biệt khi tham gia môi trường số, bảo đảm tiếp cận thông tin phù hợp độ tuổi, phòng ngừa hành vi xâm hại, bóc lột trên môi trường số;
- Công dân có quyền khiếu nại, tố cáo, phản ánh khi quyền lợi của mình trên môi trường số bị xâm phạm; được cơ quan có thẩm quyền tiếp nhận, giải quyết kịp thời theo quy định của pháp luật.
Đáng chú ý, công dân có quyền tiếp cận thông tin, dữ liệu mở của cơ quan quản lý nhà nước để phục vụ học tập, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và giám sát hoạt động của cơ quan quản lý nhà nước; có quyền sử dụng nền tảng số của cơ quan nhà nước để tham gia góp ý, phản biện chính sách, pháp luật và giám sát, đánh giá hoạt động của cơ quan quản lý nhà nước; giám sát tính minh bạch, hiệu quả trong các hoạt động chuyển đổi số của cơ quan quản lý nhà nước, đặc biệt trong việc sử dụng ngân sách và triển khai các dự án công nghệ thông qua các nền tảng…
