Trong buổi thuyết trình tại nhà máy Giga Texas của Tesla cuối tuần qua, Elon Musk công bố Dự án Terafab, hướng đến di dời hạ tầng AI tiêu tốn nhiều năng lượng lên không gian, với mục tiêu phá vỡ "giới hạn terawatt" của điện toán ở Trái Đất và mở ra kỷ nguyên AI quy mô petawatt.
Để tạo điều kiện thuận lợi cho hạ tầng AI đồ sộ này, Musk dự định xây hệ thống phóng điện từ trên Mặt Trăng, tận dụng môi trường chân không và lực hấp dẫn nhỏ của thiên thể, đồng thời khai thác năng lượng Mặt Trời. Ngoài không gian, pin quang năng có hiệu suất cao gấp khoảng 5 lần so với ở Trái Đất do không bị mây và khí quyển dày che chắn.
Video mô phỏng về hệ thống phóng trên Mặt Trăng do Musk đăng lên X hôm 22/3 thu hút hơn 73 triệu lượt xem, 135.000 lượt thích cùng hàng nghìn bình luận chỉ sau hai ngày.
Thay vì tên lửa, hệ thống sử dụng đường ray điện từ khổng lồ và năng lượng Mặt Trời để phóng vệ tinh vào không gian. Những đường ray này có thể trải dài hàng chục km, dùng từ trường đẩy vệ tinh AI đến vận tốc đủ lớn để thoát khỏi Mặt Trăng, bay lên quỹ đạo. Hệ thống cũng loại bỏ nhu cầu về nhiên liệu đẩy hóa học đắt tiền, dễ bay hơi và tầng đẩy phụ tên lửa, thường bị thải bỏ sau khi phóng, gây ô nhiễm Trái Đất. Nếu chiến lược này thành công, Musk có thể thiết lập hạ tầng AI gồm lượng lớn vệ tinh ngoài không gian.
Mô phỏng hệ thống phóng điện từ trên Mặt Trăng. Video: X/Elon Musk
Đây không phải lần đầu tiên CEO SpaceX đề cập đến hệ thống phóng điện từ. Tháng trước, ông cũng thông báo với nhân viên xAI, công ty được SpaceX mua lại, rằng mình muốn xây nhà máy chế tạo vệ tinh AI trên Mặt Trăng và hệ thống phóng khổng lồ để đưa chúng lên quỹ đạo.
Theo Musk, tàu Starship sẽ đóng vai trò quan trọng trong kế hoạch nhờ khả năng vận chuyển khối lượng hàng hóa lớn tới Mặt Trăng. Sau đó, số hàng hóa này có thể được dùng để thiết lập sự hiện diện lâu dài của con người, phục vụ hoạt động khoa học và sản xuất. Musk cho biết: "Hệ thống phóng điện từ và công nghệ sản xuất trên Mặt Trăng có thể giúp đưa 500-1.000 terawatt vệ tinh AI lên không gian sâu mỗi năm".
Việc Musk thúc đẩy xây hệ thống phóng trên Mặt Trăng góp phần khẳng định ưu tiên mới của SpaceX. Ông giải thích trên X tháng trước, SpaceX chuyển trọng tâm sang xây dựng thành phố tự phát triển trên Mặt Trăng thay cho Sao Hỏa, "vì có thể đạt được điều đó trong chưa đầy 10 năm, còn với Sao Hỏa sẽ mất hơn 20 năm". Tuy nhiên, ông cho biết sứ mệnh của SpaceX không thay đổi, vẫn là đưa sự sống và trí tuệ của nhân loại vươn xa vào vũ trụ.
Thu Thảo (Theo Interesting Engineering, Space)
