20 tuổi suy thận, 31 tuổi phát hiện thêm ung thư trực tràng giai đoạn cuối
Anh Trương (31 tuổi) có thói quen ăn xúc xích gần như mỗi ngày từ nhỏ, thậm chí có giai đoạn dùng thay bữa chính. Dù gia đình nhiều lần khuyên ngăn, anh vẫn duy trì khẩu phần nghèo rau xanh và thực phẩm tươi.
Theo bác sĩ chuyên khoa thận Jiang Shoushan, dấu hiệu bệnh thận của anh thực tế đã xuất hiện từ khoảng năm 20 tuổi nhưng bị bỏ qua. Đến năm 25 tuổi, sau một lần suy thận cấp, anh phải chạy thận định kỳ. Đáng chú ý, ngay cả trong quá trình điều trị, chế độ ăn nhiều thịt chế biến sẵn vẫn không thay đổi, góp phần khiến tình trạng bệnh tiến triển nhanh.
Ảnh minh họa.
Vì sao xúc xích có thể làm tăng nguy cơ suy thận và tế bào ung thư?
Xúc xích là thực phẩm giàu protein, natri và phốt pho. Khi tiêu thụ thường xuyên, lượng muối cao có thể gây giữ nước và tăng huyết áp, trong khi phốt pho tích tụ làm rối loạn chuyển hóa khoáng chất. Đồng thời, lượng protein lớn buộc thận phải hoạt động quá tải để đào thải chất thải, từ đó thúc đẩy tổn thương thận mạn.
Không chỉ ảnh hưởng đến thận, nhiều nghiên cứu cho thấy thịt đỏ và thịt chế biến sẵn liên quan đến nguy cơ ung thư đại trực tràng. Theo phân loại của World Health Organization, nhóm thực phẩm này thuộc nhóm có khả năng gây ung thư ở người.
Một số cơ chế được nhắc đến gồm độc tố colibactin do vi khuẩn Escherichia coli trong ruột tạo ra có thể gây tổn thương DNA. Khi xúc xích được nướng hoặc rán ở nhiệt độ cao, các hợp chất như amin dị vòng (HCAs) và hydrocacbon thơm đa vòng (PAHs) có thể hình thành, làm tăng nguy cơ đột biến và thúc đẩy sự phát triển của tế bào ung thư. Ngoài ra, natri nitrit trong xúc xích có thể chuyển thành nitrosamine – hợp chất được ghi nhận liên quan trực tiếp đến ung thư đường tiêu hóa.
Chế độ ăn nhiều thịt chế biến sẵn còn làm mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột, thúc đẩy viêm mạn tính và rối loạn chuyển hóa, từ đó làm tăng nguy cơ béo phì, rối loạn mỡ máu, bệnh tim mạch và suy giảm miễn dịch.
Ảnh minh họa.
Ăn xúc xích: Lượng bao nhiêu là quá nhiều?
Các tiêu chuẩn an toàn cho thấy lượng nitrit tồn dư trong thực phẩm không nên vượt quá ngưỡng cho phép, trong khi mức dung nạp hằng ngày của cơ thể khá thấp. Tính toán tương đương cho thấy một người trưởng thành nặng khoảng 50 kg không nên tiêu thụ quá nhiều thịt chế biến sẵn; trên thực tế, chuyên gia khuyến cáo nên ăn ít hơn mức tối đa và hạn chế tần suất để giảm rủi ro lâu dài.
Điều quan trọng là xúc xích không nên thay thế bữa chính, đặc biệt với người có bệnh nền như tăng huyết áp, bệnh thận, rối loạn chuyển hóa hoặc nguy cơ ung thư.
Cách giảm rủi ro khi sử dụng thịt chế biến sẵn
Chuyên gia khuyến nghị người tiêu dùng chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, kiểm tra bao bì và hạn sử dụng trước khi dùng. Việc kết hợp nhiều rau xanh và trái cây tươi – đặc biệt nhóm giàu vitamin C – có thể giúp giảm hấp thu nitrit và hỗ trợ cân bằng hệ vi sinh đường ruột.
Bên cạnh đó, ưu tiên thực phẩm tươi, hạn chế nướng hoặc rán xúc xích ở nhiệt độ quá cao, duy trì chế độ ăn đa dạng và khám sức khỏe định kỳ là những bước quan trọng để bảo vệ chức năng thận cũng như giảm nguy cơ hình thành và phát triển của tế bào ung thư.
Trường hợp của anh Trương cho thấy những thói quen ăn uống tưởng nhỏ có thể tạo ra hệ lụy lớn theo thời gian. Việc xây dựng chế độ ăn cân đối ngay từ sớm là chìa khóa giúp phòng ngừa bệnh mạn tính và ung thư đường tiêu hóa.
3 món tưởng bổ nhưng ăn tàn phá thận khủng khiếp, người bệnh suy thận nên biết để tránhGĐXH - Không ít người nghĩ canh hầm, nước lẩu hay các món “bồi bổ” tốt cho sức khỏe, nhưng với người suy thận hay mắc bệnh thận ăn vào dễ khiến chức năng thận suy giảm nhanh hơn.
