Hôm 24/3, EWG phát hành Hướng dẫn Mua sắm Nông sản năm 2026, trong đó "Dirty Dozen" (12 loại nông sản bẩn nhất) gọi tên rau chân vịt (còn gọi rau bina hay cải bó xôi) ở vị trí đầu tiên. Các chuyên gia tìm thấy trung bình 4 loại hóa chất độc hại trở lên trên mỗi mẫu rau chân vịt.
Danh sách này còn bao gồm các loại trái cây quen thuộc như dâu tây, nho, đào, anh đào, táo, dâu tằm đen, lê, việt quất và khoai tây... Ngoại trừ khoai tây mang trung bình hai loại thuốc trừ sâu, các nông sản còn lại đều chứa ít nhất 4 loại hóa chất.
Ảnh minh họa: Go Diary Free
EWG rút ra kết luận trên sau khi phân tích dữ liệu kiểm nghiệm hơn 54.000 mẫu nông sản của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA). Trước khi thử nghiệm, USDA đã gọt vỏ và rửa sạch nông sản nhằm mô phỏng thói quen sơ chế tại nhà. Tuy nhiên, kết quả vẫn cho thấy dấu vết của 264 loại thuốc trừ sâu, với 203 loại nằm trong nhóm Dirty Dozen. Điểm đáng lo ngại nhất trong báo cáo năm nay là việc các nhà khoa học tìm thấy PFAS (hóa chất vĩnh cửu) trên hơn 60% mẫu thử thuộc nhóm 12 loại rau quả này.
Bà Bernadette Del Chiaro, Phó Chủ tịch EWG, giải thích các nhà sản xuất dùng PFAS làm thành phần hoạt tính trong thuốc trừ sâu nhằm tiêu diệt sinh vật gây hại. Nhóm hóa chất này có liên kết phân tử cực kỳ bền vững, cần hàng thập kỷ hoặc cả thế kỷ mới phân hủy hoàn toàn, từ đó đe dọa nghiêm trọng sức khỏe cộng đồng. Theo Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA), hóa chất vĩnh cửu làm tăng nguy cơ ung thư, béo phì, bệnh tuyến giáp và làm suy yếu hệ miễn dịch dù ở nồng độ cực thấp.
Giới chuyên gia y tế lo ngại tình trạng tiêu thụ thực phẩm đa dư lượng hóa chất sẽ tạo ra hiệu ứng tích tụ, gia tăng rủi ro sinh non, dị tật bẩm sinh, sảy thai và tổn thương di truyền. Học viện Nhi khoa Mỹ (AAP) nhấn mạnh trẻ em đặc biệt nhạy cảm với thuốc trừ sâu. Thai nhi tiếp xúc với các chất này có nguy cơ dị tật, nhẹ cân và chết lưu cao hơn, trong khi trẻ nhỏ dễ gặp vấn đề về hành vi, học tập và ung thư.
Phản hồi lại báo cáo, Liên minh Thực phẩm và Trồng trọt (AFF) - đại diện cho giới nông dân Mỹ - khẳng định sự xuất hiện dư lượng không đồng nghĩa với việc thực phẩm mất an toàn. Người phát ngôn AFF cho biết EPA luôn thiết lập các giới hạn an toàn khắt khe nhằm bảo vệ người tiêu dùng, đặc biệt là trẻ nhỏ.
Cùng với danh sách cảnh báo, EWG cũng giới thiệu "Clean Fifteen" gồm 15 loại nông sản ít nhiễm hóa chất nhất. Dứa, ngô ngọt và bơ dẫn đầu nhóm an toàn, theo sau là đu đủ, hành tây, đậu Hà Lan đông lạnh, măng tây, bắp cải, súp lơ trắng, dưa hấu, xoài, chuối, cà rốt, nấm và kiwi.
Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) khuyên người dân duy trì thói quen ăn rau quả nhưng cần sơ chế đúng cách. Người nội trợ nên rửa sạch tất cả nông sản dưới vòi nước trước khi gọt vỏ để ngăn vi khuẩn lây nhiễm chéo, sau đó lau khô bằng khăn sạch. Đối với củ quả vỏ cứng như cà rốt hay khoai tây, người dùng có thể dùng bàn chải chuyên dụng cọ rửa. FDA khuyến cáo mọi người tuyệt đối không dùng xà phòng hay nước rửa chén vì thực phẩm xốp có thể hấp thụ hóa chất tẩy rửa. Với các loại rau lá xanh, người dùng cần bỏ lớp lá ngoài, rửa nhẹ nhàng từng lá dưới vòi nước áp lực thấp, ấm hơn nhiệt độ rau một chút và dùng rổ quay ly tâm để làm ráo nước.
Bình Minh (Theo CNN)
