Cuối tháng 12/2025, Nhà máy điện gió Savan 1 do Tập đoàn T&T Group đầu tư tại Lào chính thức vận hành thương mại (COD), đưa dòng điện vượt biên giới về Việt Nam.
Với tổng công suất thiết kế 495 MW, trong đó, giai đoạn một đạt 300 MW và tổng mức đầu tư khoảng 768 triệu USD, Savan 1 trở thành một trong những dự án điện gió trên bờ quy mô lớn hoàn thành nhanh nhất khu vực.
"Sự kiện này không chỉ thiết lập cột mốc về tiến độ thi công, còn hiện thực hóa mục tiêu truyền tải điện sạch từ nước bạn về phục vụ kinh tế trong nước", đại diện T&T Group nói.
Lễ phát động và chứng nhận 1.000 giờ lao động an toàn tại công trường xây dựng Savan 1. Ảnh: T&T Group
Hành trình của Savan 1 bắt đầu từ tháng 1/2025, ngay sau khi T&T Group nhận hợp đồng tô nhượng từ Chính phủ Lào. Thay vì triển khai tuần tự, tập đoàn lựa chọn phương án thi công đồng thời cả nguồn điện và hạ tầng truyền tải. Theo đại diện tập đoàn, cách làm này giúp chủ đầu tư chủ động tiến độ và khả năng hòa lưới, tránh tình trạng nguồn điện hoàn thành nhưng phải chờ đường dây truyền tải - điểm nghẽn thường gặp trong ngành điện.
Dự án triển khai trên địa hình đồi núi phức tạp của tỉnh Savannakhet, nơi đội ngũ kỹ sư phải đối mặt với yêu cầu vận chuyển thiết bị siêu trường, siêu trọng qua biên giới và điều kiện thời tiết khắc nghiệt. "Với quyết tâm cao, hàng trăm cán bộ nhân viên các nhà thầu cùng chủ đầu tư đã tổ chức thi công liên tục trên nhiều mũi, từ gia cố đường công vụ đến lắp dựng tua-bin và kéo dây", vị này nói.
Chỉ sau hơn 6 tháng triển khai, ngày 31/8/2025, đường dây truyền tải 220kV dài gần 70 km từ nhà máy về điểm đấu nối tại Việt Nam hoàn thành. Theo T&T Group, việc chấp nhận chi phí đầu tư cao hơn để xây dựng hạ tầng truyền tải riêng giúp Savan 1 tránh được cảnh "xong nguồn chờ lưới".
Hành trình thần tốc tiếp tục được thực hiện khi cuối năm 2025, dòng điện từ cao nguyên gió Savannakhet chính thức được hòa vào hệ thống điện quốc gia Việt Nam tại khu vực Lao Bảo. Toàn bộ chuỗi quy trình từ hoàn thiện pháp lý đến vận hành chỉ gói gọn trong khoảng 16 tháng. Hiện nay, Savan 1 hoạt động ổn định và cung cấp khoảng 0,9 tỷ kWh điện mỗi năm cho hệ thống điện quốc gia với tỷ lệ hòa lưới đạt trên 90%.
Đáng chú ý, bên cạnh tốc độ, các yếu tố khác như chất lượng công trình, an toàn lao động trong quá trình thi công đều được đảm bảo nghiêm ngặt.
Nhiều chuyên gia trong lĩnh vực năng lượng nhận định,sự thành công của dự án tạo tiền đề quan trọng để các doanh nghiệp trong nước mạnh dạn đầu tư vào nguồn điện sạch tại các quốc gia lân cận, tận dụng tối đa tiềm năng năng lượng của khu vực.
Theo chủ đầu tư dự án, hợp tác năng lượng phụ thuộc rất lớn vào khả năng tổ chức thực hiện của đơn vị nòng cốt. Trước đây, hạ tầng truyền tải luôn được xem là lĩnh vực khó tiếp cận với doanh nghiệp ngoài Nhà nước. Tuy nhiên, trong bối cảnh nhu cầu vốn lớn và áp lực tiến độ cao, sự tham gia của các tập đoàn tư nhân giúp khơi thông nguồn lực xã hội, đẩy nhanh quá trình đưa các nguồn điện sạch vào vận hành.
Hiện tập đoàn này hướng tới việc cung ứng khoảng 10% tổng công suất lắp đặt của hệ thống điện Việt Nam. "Savan 1 khép lại hành trình 16 tháng 'thần tốc' để mở ra chương mới trong hợp tác năng lượng Việt - Lào, nơi dòng điện không chỉ là hàng hóa, còn là biểu tượng của sự gắn kết bền chặt vì mục tiêu phát triển bền vững", đại diện T&T Group khẳng định.
Thanh Thư
