Khi trẻ than vãn "Con chán quá", phản ứng tự nhiên của phụ huynh thường là khó chịu hoặc thấy có lỗi. Nhiều người đáp lại bằng việc nhắc nhở "Con có cả núi đồ chơi", vội vàng gợi ý các trò giải trí, thậm chí đưa điện thoại cho xong chuyện.
Theo Lizzie Assa, chuyên gia nuôi dạy con 10 năm kinh nghiệm ở Mỹ, cả hai cách trên đều không hiệu quả. "Cách thứ nhất tạo ra sự phụ thuộc, cách thứ hai khiến trẻ cảm thấy bị bỏ rơi. Việc cha mẹ can thiệp quá mức sẽ tước đi cơ hội phát triển các kỹ năng thiết yếu của trẻ", bà Assa cho biết.
Về mặt khoa học, buồn chán không phải là một trạng thái tiêu cực cần bị loại bỏ ngay lập tức. Khi không có thiết bị điện tử hay người lớn bày trò, não bộ của trẻ sẽ mất đi những kích thích có sẵn và buộc phải chuyển sang trạng thái "mơ mộng" (daydreaming).
Các nghiên cứu tâm lý học chỉ ra rằng, chính trong khoảng thời gian trống rỗng này, các liên kết thần kinh mới được tạo ra. Sự buồn chán kích thích trí tưởng tượng bay bổng, buộc trẻ phải tự tìm tòi, tư duy và sáng tạo ra những trò chơi mới. Có thể nói, chịu đựng được sự buồn chán là bước đầu tiên để rèn luyện sự tự lập.
Ảnh minh họa: CNBC
Dưới đây là 5 câu nói chuyên gia gợi ý để biến sự buồn chán thành cơ hội giáo dục trẻ:
"Mẹ đang rảnh, con kể thêm cho mẹ nghe về..."
Đôi khi, câu "con chán quá" chỉ là tín hiệu của việc "con cần sự chú ý". Trẻ quen được chỉ dẫn nên dễ thấy lạc lõng khi không có người tương tác. Thay vì tìm trò chơi cho con, cha mẹ hãy thiết lập một kết nối ngắn nhưng chất lượng bằng cách hỏi về bộ phim hoặc trò chơi bé thích. Khi cảm xúc được lấp đầy, trẻ sẽ tự tin quay lại chơi độc lập.
"Hình như cơ thể con đang cần nạp năng lượng?"
Sự buồn chán có thể là tín hiệu cơ thể "biểu tình" vì đói, mệt hoặc dư thừa năng lượng. Trước khi giục con đi chơi, hãy kiểm tra nhu cầu cơ bản bằng những câu như: "Mình ở trong nhà cả sáng rồi, con có muốn chạy ra sân 5 phút không?". Khi thể trạng thoải mái, trẻ sẽ tự tìm được niềm vui.
"Mẹ mà gợi ý thì chắc toàn việc nhà chán ngắt thôi"
Cách nói đùa này giúp đảo ngược tình huống. Thay vì cảm thấy bị từ chối giúp đỡ, trẻ sẽ ở tâm thế chủ động khước từ việc nhàm chán của người lớn. Lời nói này giảm bớt căng thẳng và ngầm thừa nhận trẻ hoàn toàn có khả năng tự nghĩ ra trò vui hơn.
"Con muốn chơi trò cũ hay thử cái gì mới?"
Đừng giải quyết vấn đề thay con, hãy đưa cho chúng một khung tư duy. Câu hỏi này buộc trẻ phải tự vấn về nhu cầu thực sự. Dần dần, trẻ sẽ học được kỹ năng giải quyết vấn đề: "Mình muốn xây lại nhà mô hình tuần trước nhưng lần này sẽ thêm đường hầm".
"Chắc sẽ mất một lúc mới tìm ra trò gì đấy"
Sau khi đảm bảo con không đói và không thiếu sự quan tâm, hãy thừa nhận cảm xúc của trẻ. Cho con biết buồn chán là cảm giác khó chịu nhưng bình thường, không phải tình huống khẩn cấp. Cha mẹ có thể nói thêm: "Mẹ sẽ nấu cơm ở ngay đây nếu con cần". Điều này giúp trẻ không cảm thấy bị bỏ rơi, nhưng vẫn có không gian riêng để tự xoay xở và học cách tạo ra niềm vui từ bên trong.
Quy tắc 15 phút dành cho cha mẹ
Lời khuyên vàng cho các bậc phụ huynh là đừng vội can thiệp ngay lập tức khi con than vãn. Hãy áp dụng "Quy tắc 15 phút": mỉm cười, đáp lại một trong 5 câu nói gợi ý ở trên, sau đó âm thầm "bấm giờ" và chờ đợi từ 10 đến 15 phút.
Đừng sốt ruột nếu con nằm dài ra sàn hay tiếp tục cằn nhằn. Trong hầu hết các trường hợp, trước khi khoảng thời gian 15 phút này kết thúc, trẻ đã tự xoay xở và đắm chìm vào một hoạt động nào đó do chúng tự nghĩ ra mà không cần đến sự trợ giúp của người lớn.
Bảo Nhiên (Theo CNBC)
