Theo tính toán của Jonathan McDowell, nhà thiên văn tại Trung tâm Vật lý thiên văn Harvard-Smithsonian, kỷ lục mới được thiết lập vào ngày 6/4, khi tàu Orion chở 4 phi hành gia Artemis II bay vòng qua phía sau Mặt Trăng còn trạm Thiên Cung chở 3 phi hành gia bay trên quỹ đạo Trái Đất.
Ban đầu, McDowell cho rằng các phi hành gia trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) là những người cách xa phi hành đoàn Artemis II nhất, nhưng sau đó thông báo lại trên mạng xã hội rằng phi hành đoàn trạm Thiên Cung ở xa hơn một chút. Cụ thể, khi bay vòng qua phía xa Mặt Trăng, tàu Orion đạt khoảng cách tối đa với trạm Thiên Cung là 419.643 km, khoảng cách tối đa với trạm ISS là 419.581 km.
Mô phỏng trạm vũ trụ Thiên Cung của Trung Quốc trên quỹ đạo Trái Đất. Ảnh: China Manned Space Engineering Office
Trước đó, phi hành đoàn Artemis II đã phá vỡ kỷ lục của Apollo 13 về khoảng cách xa Trái Đất nhất mà con người từng bay, thiết lập năm 1970. Cụ thể, Artemis II đã bay cách Trái Đất khoảng 406.771 km, xa hơn 6.616 km so với Apollo 13.
"Khi NASA công bố kỷ lục cách xa Trái Đất, tôi lập tức tự hỏi liệu khoảng cách đến Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) có lớn hơn không. Tôi định lười tính, nhưng sau đó nhiều người cũng hỏi tôi cùng câu hỏi trên mạng xã hội và qua email. Vì vậy, tôi đã tiến hành tính toán", McDowell chia sẻ với Space hôm 18/4. Ông cũng cho biết, Trung tâm Vũ trụ Johnson ở Houston, nơi điều khiển nhiệm vụ Artemis II và những chuyến bay có phi hành đoàn khác của NASA, có thể quan tâm đến việc xác minh kết quả.
Khi được hỏi về ý nghĩa của kỷ lục mới, McDowell trả lời: "Tôi nghĩ điều quan trọng là nó đánh dấu sự khởi đầu của việc chuyển từ câu hỏi 'Người ở xa nhất cách Trái Đất bao nhiêu' sang 'Nhân loại phân bố rộng đến mức nào'. Có thể tới một ngày, phạm vi đó sẽ trải rộng từ Sao Thủy đến các mặt trăng của Sao Thổ".
Một phần tàu vũ trụ Orion, Mặt Trăng và Trái Đất nhỏ hơn phía xa trong nhiệm vụ Artemis II tháng 4/2026. Ảnh: NASA
Tàu Orion rời bệ phóng tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội) đưa phi hành đoàn Artemis II bay tới Mặt Trăng, thực hiện nhiệm vụ có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn được ví "đại diện cho thế giới", khi lần đầu có phụ nữ, người da màu và thành viên không phải người Mỹ bay tới Mặt Trăng. Phi hành đoàn Artemis II ước tính đã di chuyển quãng đường 1.117.659 km trong toàn bộ hành trình vòng quanh Trái Đất và Mặt Trăng, tổng thời gian bay ước tính là 9 ngày 1 giờ và 31 phút. Họ cũng lập kỷ lục bay cách xa Trái Đất nhất, đạt 406.771 km.
Trạm Thiên Cung hiện là nền tảng nghiên cứu dài hạn và lớn nhất có người sinh sống trong chương trình vũ trụ của Trung Quốc. Phần đầu tiên của trạm, module lõi Thiên Hòa, bay lên không gian tháng 4/2021. Hai tháng sau, tàu Thần Châu 12 chở ba phi hành gia lên Thiên Cung, đánh dấu lần đầu tiên người Trung Quốc bước vào trạm vũ trụ riêng của nước này. Năm 2022, module phòng thí nghiệm Vấn Thiên và Mộng Thiên phóng lên không gian, ghép nối với Thiên Hòa, tạo thành cấu trúc chữ T cơ bản của trạm vũ trụ. Từ đó đến nay, trạm luôn đón các phi hành đoàn luân phiên tới thực hiện nhiệm vụ khoa học và có thể mở rộng thêm trong tương lai.
Thu Thảo (Theo Space, CCTV)
