OpenClaw - tác nhân AI nguồn mở gây sốt toàn cầu

Một người đàn ông đội mũ hình con sứa màu xanh ngồi lướt smartphone với ứng dụng mới tạo, trong khi ba người đeo cánh Pegasus loay hoay tìm chỗ ngồi phù hợp tại một khán phòng ở Manhattan. "Không khí đang nóng lên, tôm hùm cũng thế. Chào mừng đến với ClawCon", người dẫn chương trình Michael Galpert nói to, yêu cầu khách tham dự ổn định vị trí để bài thuyết trình có thể bắt đầu.

Khung cảnh trên là một phần của sự kiện ClawCon NYC diễn ra giữa tuần trước, quy tụ hơn 1.000 người với nghề nghiệp đa dạng, từ sinh viên đại học, nhân viên văn phòng, bà nội trợ đến các quỹ đầu cơ. Họ có mặt để thưởng thức tiệc hải sản với tôm hùm miễn phí. Quan trọng hơn, họ đến tìm hiểu một trong những AI nổi danh gần đây: OpenClaw.

"Bạn có thể cảm nhận một luồng điện, một nguồn năng lượng đặc biệt tại khán phòng", lập trình viên Tomas Taylor, thành viên trong nhóm tổ chức ClawCon, nói với NBC News. "OpenClaw đóng vai trò như chất xúc tác cho hệ thống AI cá nhân, và tôi nghĩ AI cá nhân sẽ vô cùng quan trọng trong sự phát triển tổng thể của trí tuệ nhân tạo".

Đám đông dự sự kiện ClawCon NYC ở New York (Mỹ) tuần trước. Ảnh: The Verge

OpenClaw là gì?

Hiểu một cách đơn giản, OpenClaw là gói phần mềm miễn phí cho phép người dùng tạo ra tác nhân AI (AI Agent), tức các hệ thống có thể thực hiện nhiệm vụ tự động mà không cần con người can thiệp quá sâu. Dự án do kỹ sư phần mềm Peter Steinberger phát triển vào tháng 11/2025, ban đầu có tên Clawdbot nhưng sau đó thay đổi vì bị cho là dễ gây nhầm lẫn với "Claude" của Anthropic.

Về cơ bản, OpenClaw đóng vai trò cầu nối giữa các mô hình AI mạnh mẽ hiện nay như Anthropic Claude hay OpenAI GPT với nhiệm vụ thực tế mà con người thực sự muốn AI thực hiện. Sau khi thiết lập tác nhân OpenClaw của riêng mình trên máy tính hoặc thông qua nhà cung cấp ảo, người dùng có thể soạn tin văn bản hoặc tin nhắn WhatsApp đến AI, hướng dẫn nó thực hiện các nhiệm vụ khác nhau.

Ví dụ, họ có thể yêu cầu tác nhân OpenClaw bật các tập podcast yêu thích, sau đó gửi tóm tắt ý chính vào email. Ở mức độ chuyên biệt hơn, người dùng có thể ra lệnh cho chatbot thương lượng với đại lý ôtô về giá xe mới, thậm chí đặt hàng và thanh toán nếu muốn. Tất cả không cần sự can thiệp trực tiếp của con người.

Được thiết kế để ai cũng có thể sử dụng, OpenClaw kết nối với hệ thống AI trả phí hoặc nguồn mở, nhiều trong đó đến từ Trung Quốc như DeepSeek, Alibaba. Tác nhân AI sau khi được tạo cũng có thể tự học cách thực hiện nhiệm vụ mới, ghi nhớ chi tiết sở thích của người dùng, qua đó cho phép chúng tự điều chỉnh mô hình theo ý thích chủ nhân theo thời gian. Sản phẩm nổi tiếng nhất từ nền tảng của OpenClaw là Moltbook, mạng xã hội nơi các tác nhân giao tiếp với nhau mà không có sự tham gia của con người.

OpenClaw hiện dựa vào một đội ngũ tình nguyện viên nhỏ với nhiệm vụ duy trì sự ổn định của mã nguồn, giải quyết các vấn đề của người dùng, vá lỗi bảo mật. Theo tình nguyện viên Vincent Koc, dù đã có những "tác động thực tiễn sâu sắc" cả với lập trình viên giàu kinh nghiệm lẫn người mới vào nghề, OpenClaw vẫn còn ở giai đoạn sơ khai.

Sự phấn khích với OpenClaw

The Verge ghi nhận, tính đến hết tháng 2, OpenClaw đã vượt 145.000 lượt đánh dấu sao trên GitHub và 20.000 lượt sao chép (fork), trở thành một trong những dự án nguồn mở phát triển nhanh nhất trong lịch sử. Sự phổ biến của nó thậm chí khiến dòng Mac Mini của Apple bán hết sạch trên toàn cầu, khi các nhà phát triển dùng chúng để chạy tác nhân AI riêng. Giá cổ phiếu của nền tảng hạ tầng Internet Cloudflare tăng vọt 14% vì OpenClaw sử dụng dịch vụ này để kết nối với các mô hình AI thương mại.

"Nếu nhìn vào OpenClaw và sự phổ biến của nó, bạn sẽ thấy bất ngờ. Linux mất 30 năm để đạt đến bước tiến mà OpenClaw chỉ cần trong vòng ba tuần. Hiện nó là phần mềm mã nguồn mở được tải xuống nhiều nhất trong lịch sử, và điều đó chỉ mất ba tuần", CEO Nvidia Jensen Huang nói tại sự kiện Tech, Media & Telecom 2026 của Morgan Stanley cuối tuần qua. "Đây có lẽ là hiện tượng lớn nhất đang diễn ra và là phần mềm quan trọng nhất từ trước đến nay".

Ông Huang thường mô tả ngành công nghiệp AI như "chiếc bánh 5 tầng", trong đó tầng dưới cùng là chip và phần cứng, ở giữa có hệ thống, mạng lưới và nền tảng đám mây chạy mô hình AI. Trên cùng là khu vực ứng dụng hoạt động, nơi các công ty xây dựng sản phẩm.

Ông nhấn mạnh lớp trên cùng mang lại giá trị kinh tế cao nhất. OpenClaw và các khung phần mềm tác nhân tương tự giúp nhà phát triển xây dựng hệ thống ở lớp đó. Chúng không phải mô hình hay phần cứng, mà là lớp phối hợp và kết nối - 'bộ khung' giúp tạo ra tác nhân có khả năng thực hiện nhiệm vụ nhiều bước mà trước đây cần đến người vận hành.

Giao diện OpenClaw hiển thị trên một chiếc smartphone. Ảnh: Tom's Hardware

Trở lại buổi tiệc ClawCon, nhiều người cho biết cảm thấy phấn khích khi ứng dụng OpenClaw vào đời sống. "Chúng ta đang chứng kiến thời kỳ mới của máy tính cá nhân, nhưng lần này là với các hệ thống trí tuệ nhân tạo cá nhân thực sự", tình nguyện viên Koc hét lên giữa buổi tiệc. "Tôi đã nghe những câu chuyện từ các bà mẹ, nghệ sĩ, công nhân... những người bình thường nhưng thực sự có thể tạo ra những thứ hữu ích bằng AI. Tôi nghĩ điều đó thật kỳ diệu".

Ngày 6/3, nhiều người cũng xếp hàng tại sự kiện hỗ trợ sử dụng OpenClaw do Tencent tổ chức ở Thâm Quyến (Trung Quốc). "Chỉ trong ba giờ, hàng trăm ứng dụng OpenClaw đã được triển khai thành công lên hệ thống đám mây", Tencent cho biết, thêm rằng sẽ tiếp tục tổ chức các sự kiện tương tự tại nhiều thành phố khác ở Trung Quốc cũng như cung cấp hướng dẫn sử dụng trực tuyến.

Theo WallStreetCN, OpenClaw đang đặc biệt được quan tâm tại Trung Quốc, nơi có nhiều mô hình lớn nhưng lại chưa xuất hiện một nền tảng AI Agent nguồn mở đủ mạnh. Người dân ở đây đã quen với "siêu ứng dụng" như WeChat - nơi họ có thể nhắn tin, thanh toán, mua sắm và sử dụng nhiều dịch vụ trong cùng một ứng dụng. Môi trường đó giúp tác nhân AI dễ dàng hỗ trợ thực hiện nhiều tác vụ hơn so với việc phải kết nối nhiều nền tảng rời rạc.

Nhiều công ty công nghệ lớn ở nước này cũng chạy đua triển khai dịch vụ liên quan đến OpenClaw. Chẳng hạn, Xiaomi thử nghiệm nội bộ MiclawAgent, tích hợp các tác nhân AI vào hệ sinh thái "con người - xe - nhà", biến điện thoại, ôtô, TV, thiết bị gia dụng thành các "nút" thực thi cho AI. Trong khi đó, Baidu cũng hỗ trợ truy cập OpenClaw qua các nút tắt trên nền tảng của mình, còn Tencent cung cấp dịch vụ cài đặt, sử dụng miễn phí cho người cao tuổi.

WallStreetCN dẫn lời chuyên gia cho biết việc thúc đẩy sử dụng OpenClaw giúp các hãng công nghệ giải bài toán dư thừa hạ tầng AI. Tính đến 2026, tổng vốn đầu tư AI của các "ông lớn" như ByteDance, Alibaba và Tencent được cho là đã vượt 60 tỷ USD, với hàng chục nghìn GPU được triển khai tại các trung tâm dữ liệu trên khắp Trung Quốc. Tuy nhiên, các chatbot hiện chưa khai thác hết năng lực của hạ tầng, cũng như chưa đủ hấp dẫn để người dùng trả phí. Những tác vụ đơn lẻ như tạo ảnh, viết văn bản tiêu thụ lượng token tương đối thấp, không đủ bù đắp chi phí hoạt động và khấu hao của các cụm máy tính quy mô lớn.

"Để vận hành những cỗ máy đắt đỏ và tạo ra dòng tiền thực sự, các gã khổng lồ công nghệ cần một 'lỗ đen token' có thể hoạt động liên tục", trang này nhận định. Các tác nhân AI tạo từ nền tảng mở như OpenClaw được xem là lời giải cho bài toán đó, vì mức tiêu thụ token của một tác vụ phức tạp có thể cao hơn hàng trăm, thậm chí hàng nghìn lần so với chatbot truyền thống.

Bên cạnh đó, sau giai đoạn phát triển nhanh, nhiều công ty AI đang tiến gần giới hạn về dữ liệu huấn luyện chất lượng cao. Thúc đẩy việc sử dụng AI Agent được kỳ vọng giúp tạo ra nguồn dữ liệu mới - dữ liệu về "logic hành động" của con người ở thế giới thực. Khi người dùng giao cho AI một nhiệm vụ, hệ thống trải qua nhiều bước như hiểu yêu cầu, tìm thông tin, khai thác công cụ, điền biểu mẫu, hoàn tất giao dịch. Đây là một trong những dạng dữ liệu khó thu thập nhất, nhưng rất giá trị cho việc huấn luyện hệ thống AI thế hệ tiếp theo.

Nỗi lo "AI tự chủ"

Tính chất "tự do hoạt động" của OpenClaw từng gây xôn xao sau khi Summer Yue, nhà nghiên cứu bảo mật AI của Meta, suýt bị xóa toàn bộ nội dung hòm thư đến. Yue cho phép tác nhân OpenClaw kiểm tra hộp thư quá tải và đề xuất email cần xóa hoặc lưu trữ, yêu cầu tác nhân xác nhận trước khi hành động. Tuy nhiên, nó trở nên mất kiểm soát và nhanh chóng xóa hàng loạt email, phớt lờ lệnh dừng của cô. "Tôi không thể ngăn nó từ điện thoại. Tôi phải chạy đến máy Mac Mini như thể đang gỡ bom vậy", Yue kể trên X hôm 24/2.

Elon Musk cũng cảnh báo rủi ro khi các tác nhân AI tạo từ nền tảng OpenClaw được người dùng cấp quyền truy cập hệ thống. "Mọi người trao cho OpenClaw quyền tiếp cận tối cao vào toàn bộ cuộc sống của họ", tỷ phú Mỹ viết trên X ngày 24/2, đăng kèm hình ảnh một con khỉ được đưa súng trường.

"Hệ thống này không dành cho người bình thường", tình nguyện viên Vincent Koc thừa nhận nguy cơ của OpenClaw. "Về cơ bản, bạn để AI điều khiển toàn bộ hệ thống, tức cho chúng toàn quyền với thông tin. Nhưng mỗi người cũng nên sử dụng trí thông minh của mình để kiểm soát".

Mark Mollé, luật sư chuyên về sở hữu trí tuệ, nói tin tưởng OpenClaw, nhưng e ngại công nghệ đi kèm với rủi ro lớn. "Mọi người có thể đang mù quáng tin vào các công cụ AI ủy thác chưa được kiểm chứng. Điều này sẽ tiếp diễn cho đến khi xảy ra thảm họa nào đó", Mollé nói, lấy ví dụ một số người giao tài khoản tiền số cho OpenClaw để "nhờ" chúng phân tích và đưa ra lời khuyên tài chính.

Vấn đề bảo mật cũng là điểm yếu nghiêm trọng của OpenClaw. Trên Reddit, một người tự nhận là nhà nghiên cứu bảo mật đã phân tích và nhận thấy khoảng 15% kho kỹ năng của OpenClaw chứa "các chỉ thị độc hại", chuyên truy cập trái phép dữ liệu hoặc thông tin đăng nhập của người dùng bí mật.

Người dẫn chương trình Galpert trả lời The Verge sau buổi tiệc rằng OpenClaw vẫn đang trong giai đoạn "những ngày đầu tuyệt vời", do đó không thể tránh lỗi hoặc sự cố. Tuy nhiên, AI này sẽ ngày càng tốt hơn trong tương lai.

"OpenClaw là mã nguồn mở, cho phép người dùng dễ dàng sửa lỗi", Galpert giải thích. "Với OpenAI, Claude hay Gemini, bạn phải điền vào báo cáo lỗi, gửi đến nhà cung cấp, nhưng có thể không bao giờ được phản hồi. Còn OpenClaw ngày càng tốt hơn nhờ cộng đồng".

Bảo Lâm tổng hợp