Mã này do Đại học Kỹ thuật Vienna (TU Wien) tại Áo hợp tác với công ty Đức Cerabyte chế tạo, nhỏ đến mức không thể nhìn bằng mắt thường hay kính hiển vi quang học mà phải quan sát dưới kính hiển vi điện tử. Với kích cỡ 1,98 micromet vuông, nó bằng 37% mã giữ kỷ lục trước đó và nhỏ hơn đa số vi khuẩn, đánh dấu bước tiến lớn cho ngành lưu trữ dữ liệu.
Mã QR nhỏ nhất thế giới. Ảnh: TU Wien
Thiết bị lưu trữ hiện đại như ổ cứng thường hỏng sau vài năm. Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu từ TU Wien và Cerabyte sử dụng những lớp màng gốm mỏng để đạt độ bền, duy trì sự ổn định dưới nhiệt độ và áp suất cao. Cụ thể, họ dùng chùm ion hội tụ để khắc mã QR vào lớp gốm. Mỗi điểm ảnh có chiều rộng 49 nanomet, nhỏ hơn 10 lần so với bước sóng ánh sáng khả kiến.
Giáo sư Paul Mayrhofer tại TU Wien giải thích, dù các nhà khoa học có thể thao tác với từng nguyên tử riêng lẻ, mã thu được thường thay đổi theo thời gian do các nguyên tử khuếch tán và lấp đầy khoảng trống, làm hỏng thông tin lưu trữ. Theo Mayrhofer, họ đã giải quyết vấn đề này, "tạo ra mã QR siêu nhỏ nhưng ổn định và có thể đọc đi đọc lại nhiều lần", đảm bảo dữ liệu tồn tại nhiều thế kỷ.
Nhóm nhà khoa học cho biết, công nghệ mã QR siêu nhỏ mới mang lại khả năng lưu trữ ấn tượng khi một lớp màng đơn khổ A4 có thể chứa hơn 2 TB dữ liệu. Khác với trung tâm dữ liệu, công cụ lưu trữ này không cần làm mát hay điện năng, mang đến một giải pháp thay thế thân thiện với môi trường cho thời đại thông tin. Nhờ đó, con người có thể giảm phụ thuộc vào phương tiện điện tử vốn có tuổi thọ ngắn, cần nguồn điện liên tục, bảo trì và làm mát thường xuyên.
Sau khi kỷ lục mã QR nhỏ nhất thế giới được xác minh, nhóm tập trung vào việc làm cho quy trình trở nên nhanh và tiết kiệm chi phí hơn, đồng thời nghiên cứu vượt ra khỏi phạm vi mã QR, hướng đến những cấu trúc dữ liệu phức tạp hơn.
Thu Thảo (Theo Interesting Engineering, Tom's Hardware)
