Ths.BS Nguyễn Tấn Lãm, Trưởng khoa Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn, bên lề hội thảo khoa học cập nhật tiến bộ thay khớp gối ngày 14/3, cho biết bệnh nhân đến khám vì đau nhức gối dữ dội. Kết quả khiến bác sĩ bất ngờ khi khớp gối đã thoái hóa nặng, tương đương tình trạng người ở độ tuổi 60-70. Nam thanh niên không chơi thể thao hay lao động nặng, song sống tại chung cư không có thang máy và phải lên xuống hai tầng thang bộ nhiều lần mỗi ngày suốt nhiều năm.
Theo bác sĩ Lãm, thói quen ngồi lâu khi làm việc văn phòng khiến cơ đùi yếu, không còn đủ sức bảo vệ khớp gối. Khi kết hợp với việc leo cầu thang thường xuyên, khớp phải chịu áp lực lớn, dẫn đến bào mòn sụn nhanh. Bệnh nhân phải phẫu thuật cắt lọc khớp và tiêm huyết tương giàu tiểu cầu (PRP) nhằm trì hoãn nguy cơ thay khớp khi còn quá trẻ.
Bác sĩ cảnh báo thoái hóa khớp gối đang có xu hướng trẻ hóa. Trước đây bệnh thường gặp ở người trên 40 tuổi do lão hóa, nhưng hiện nay nhiều trường hợp ngoài 30 đã xuất hiện dấu hiệu thoái hóa. Nguyên nhân chủ yếu liên quan lối sống ít vận động, thừa cân hoặc tập luyện không phù hợp. Mỗi kg cân nặng tăng thêm có thể khiến áp lực lên khớp gối khi leo cầu thang tăng khoảng 5 lần. Việc chơi thể thao không đúng cách, vận động nhiều cũng có thể làm khớp gối mau hỏng.
"Nhiều người cho rằng đi bộ là bài tập tốt cho mọi trường hợp, song với người béo phì hoặc đã có dấu hiệu thoái hóa khớp gối, việc đi bộ hay leo cầu thang nhiều có thể khiến sụn khớp mòn nhanh hơn", bác sĩ nói.
Thay vào đó, nên chọn các môn ít chịu tải lên khớp như đạp xe hoặc bơi lội để tăng sức mạnh cơ đùi và bảo vệ khớp gối, giảm lực chịu tải lên đầu gối. Đồng thời, hạn chế ngồi xổm hoặc ngồi xếp bằng.
Bác sĩ Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn phẫu thuật khớp gối cho bệnh nhân. Ảnh: Bệnh viện cung cấp
Về điều trị, hiện chưa có phương pháp giúp khớp gối phục hồi hoàn toàn. Ở giai đoạn nhẹ, bệnh nhân cần thay đổi thói quen sinh hoạt, tập vật lý trị liệu và dùng thuốc giảm đau hoặc thuốc hỗ trợ sụn. Khi đau kéo dài, bác sĩ có thể tiêm chất nhờn hoặc PRP để kéo dài tuổi thọ khớp.
Khi khớp gối hư hỏng nặng, phẫu thuật thay khớp nhân tạo là giải pháp cuối cùng. Theo BS.CK2 Trần Ngọc Thao, Giám đốc Y khoa Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn, kỹ thuật thay khớp gối hiện nay ngày càng tiến bộ và đang tiếp cận xu hướng ứng dụng robot nhằm tăng độ chính xác, giúp bệnh nhân phục hồi nhanh và vận động tự nhiên hơn. Bác sĩ cũng khuyến cáo người bệnh nên phẫu thuật sớm khi có chỉ định để đạt hiệu quả phục hồi tốt hơn.
Lê Phương
