Xung đột Trung Đông đã kéo dài gần hai tuần, đẩy giá dầu Brent tăng vọt, thậm chí vượt 100 USD một thùng.
Trước tình hình giá nhiên liệu leo thang, nhiều nước khuyến khích làm việc tại nhà, nhằm giảm tiêu thụ nhiên liệu. Chẳng hạn, Philippines áp chính sách giảm ngày làm việc của nhân viên chính phủ xuống 4 ngày một tuần. Thái Lan yêu cầu công chức làm việc tại nhà, mặc áo ngắn tay thay vì vest, ưu tiên đi thang bộ.
Trong khi đó, Bộ Công Thương khuyến khích doanh nghiệp cho nhân viên làm việc từ xa.
Người Hà Nội xếp hàng mua xăng dầu, ngày 6/3. Ảnh: Hoàng Giang
Theo công ty nhân sự cấp cao Exec Capital, làm việc tại nhà là phương thức phổ biến từ dịch Covid-19, giúp tiết kiệm tiền xăng, phí đỗ và bảo dưỡng xe, hoặc vé xe bus, tàu điện cho nhân viên.
Thực tế, đây cũng là giải pháp châu Âu (EU) từng áp dụng trong 9 hành động tiết kiệm nhiên liệu khẩn cấp, nhằm vượt qua cuộc khủng hoảng năng lượng năm 2022, khi xung đột Nga - Ukraine leo thang. Nhóm giải pháp này nằm trong chiến lược rộng lớn hơn mang tên REPowerEU, với mục tiêu chấm dứt sự phụ thuộc dầu mỏ của Nga vào năm 2030. Khi đó, EU là khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, đối mặt nguy cơ cạn kiệt năng lượng khi Moskva cắt giảm nguồn cung, bởi khu vực này nhập khẩu tới 45% khí đốt và 27% dầu từ Nga.
Theo tính toán của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), làm việc tại nhà 3 ngày một tuần là phương thức giảm tiêu thụ nhiên liệu hiệu quả nhất. Mức tiết kiệm năng lượng của giải pháp này phụ thuộc vào từng khu vực, khoảng cách đi lại và tiêu hao nhiên liệu trung bình của phương tiện.
Chẳng hạn, tại châu Âu, quãng đường lái xe một chiều trung bình khoảng 15 km. Ôtô ở khu vực này cũng tiết kiệm nhiên liệu hơn 40% so với xe ở Mỹ. Ngoài ra, thói quen sử dụng điều hòa trên xe cũng ảnh hưởng đáng kể đến lượng nhiên liệu tiêu thụ.
IEA ước tính một phần ba lao động tại các nước phát triển có thể làm việc tại nhà do tính chất công việc. Việc không phải đi ôtô đến chỗ làm có thể tiết kiệm 2-3 USD mỗi lần, sau khi trừ hao chi phí năng lượng phát sinh tại hộ gia đình. Tổng cộng, việc làm từ xa 1 ngày mỗi tuần giúp các nước này tiết kiệm 170.000 thùng dầu mỗi ngày, và con số này có thể tăng gấp ba nếu áp dụng 3 ngày.
Một người Mỹ làm việc tại nhà trong đại dịch Covid-19, năm 2020. Ảnh: Reuters
Với riêng EU, Cơ quan Năng lượng Quốc tế ước tính nếu mọi công dân đều tuân theo các khuyến nghị của họ, mỗi năm có thể tiết kiệm được 220 triệu thùng dầu, đủ để lấp đầy 120 siêu tàu chở nhiên liệu. Điều này cũng sẽ tiết kiệm được 17 tỷ m3 khí đốt, đủ để sưởi ấm gần 20 triệu hộ gia đình.
Thực tế, việc tiết kiệm nhiên liệu của EU đã vượt xa mục tiêu đề ra. Tính đến tháng 1/2025, họ tiết kiệm được 17% nhu cầu khí đốt so với trung bình giai đoạn 2017-2021, tương đương 70 tỷ m3 mỗi năm.
Ngoài làm việc từ xa, một số giải pháp khẩn cấp khác EU từng được khuyến nghị người dân thực hiện cách đây 4 năm khi năng lượng bị đứt gãy gồm giảm nhiệt độ sưởi ấm vào mùa đông và tăng điều hòa làm mát vào mùa hè. Người dân được khuyến khích di chuyển bằng phương tiện công cộng, đi bộ, hay xe đạp và lái xe chậm hơn trên đường cao tốc nhằm tiết kiệm nhiên liệu.
Tuy nhiên, theo Exec Capital, cách thức làm việc tại nhà cần cân đối một số yếu tố. Về chi phí năng lượng, làm việc từ xa sẽ khiến hóa đơn tiền điện tại nhà của người lao động tăng. Cùng với đó, doanh nghiệp cũng đối mặt với thách thức về nền tảng công nghệ phục vụ làm việc từ xa, đo lường hiệu suất công việc của nhân viên.
Ngoài làm việc tại nhà, IEA khuyến nghị một số giải pháp khác giúp tiết kiệm nhiên liệu, ví dụ chương trình "Chủ Nhật không xe hơi" (một ngày không lái xe ôtô), đi chung xe, giảm chuyến bay thương gia, chuyển sang xe điện...
Tổ chức này ước tính, nếu các biện pháp trên được thực hiện đồng loạt, thế giới có thể giảm tiêu thụ tới 2,7 triệu thùng dầu mỗi ngày (tương đương gần 430 triệu lít xăng, dầu).
10 giải pháp tiết kiệm nhiên liệu. Nguồn: IEA, 2022
Bảo Bảo (theo BBC, IEA, REPowerEU)
